İLTİCA İŞLEMLERİ
TÜRK VATANDAŞLIĞINA MÜRACAAT İŞLEMLERİ
YABANCILARIN TÜRKİYE’DE İKAMET VE SEYAHATLERİ
İKAMET TEZKERESİ İLE İLGİLİ DİĞER HUSUSLAR
STATÜLERE GÖRE VERİLECEK İKAMET İZİNLERİ VE İSTENECEK BELGELER
YABANCILARIN İKAMET İZİNLERİ


İLTİCA İŞLEMLERİ

Türkiye’den iltica talebinde bulunan yabancıların durumları; 1951 Tarihli Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Cenevre Sözleşmesi, 1967 Tarihli Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Protokol, 30 Kasım 1994 Tarihli 94/6169 Sayılı “Türkiye’ye İltica Eden veya Başka Bir Ülkeye İltica Etmek Üzere Türkiye’den İkamet İzni Talep Eden Münferit Yabancılar ile Topluca Sığınma Amacıyla Sınırlarımıza Gelen Yabancılara ve Olabilecek Nüfus Hareketlerine Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik”e göre değerlendirilmektedir.

Türkiye Cumhuriyeti, 1951 Tarihli Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Cenevre Sözleşmesi ve 1967 Tarihli Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Protokolü “Coğrafi Çekince” ile kabul ettiğinden, iltica talebi ile ülkemize gelen Avrupa Devletleri uyruklu yabancılar; eğer durumları gerekli kriterlere uyuyorsa MÜLTECİ olarak kabul edilmekte; diğer ülkelerden gelenler ise gerekli kriterlere uyuyor ise ancak üçüncü bir ülkeye gitmek üzere “GEÇİCİ SIĞINMACI” olarak kabul edilmektedir.

GÖÇMEN İŞLEMLERİ

Türkiye’ye; yerleşmek amacıyla Türk soyundan olan, Türk kültürüne bağlı olan ve Türkçe konuşan kişiler serbest veya iskanlı göçmen olarak gelebilirler.

Serbest Göçmen olarak gelebilmek için Serbest Göçmen Vizesi, İskanlı Göçmen olarak gelebilmek için de Bakanlar Kurulu kararı gerekmektedir.

TÜRK VATANDAŞLIĞINA MÜRACAAT İŞLEMLERİ

Türk Vatandaşlığına Müracaat Makamı:

403 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun uygulanmasına dair yönetmeliğe göre vatandaşlık işlemleriyle ilgili müracaat makamlarının yurt dışında Türk Konsoloslukları, Yurt içinde ilgili Valilikler olduğu, vatandaşlıkla ilgili her türlü başvuruda yapılması gerekli iş ve işlemlerin de İllerde İl Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Müdürlükleri tarafından yürütüleceği belirtilmiştir.

Vatandaşlığa alınma başvurusunda bulunan kişi hakkında, Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun Uygulanmasına Dair Yönetmelikte tespit edilmiş esaslara göre soruşturma yapılarak Türk vatandaşlığına kabul için gerekli şartların bulunup bulunmadığı araştırılır.

Soruşturma yetkisi Emniyet Genel Müdürlüğüne verilmiş olduğundan; Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünce vatandaşlık dosyaları hazırlanarak Genel Müdürlüğümüze gönderilen şahıslar hakkında gerekli tahkikat yapılarak elde edilen netice Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü’ne bildirilmektedir.

Müracaatta İstenilen Belgeler:
1. Vatandaşlık istemini belirten dilekçe,
2. Türkçe tercümeli ve noter tasdikli pasaport örneği ,
3. Noter tasdikli ikamet tezkeresi örneği,
4. Türk vatandaşı ile evli ise noterden tasdikli evlenme belgesi ve ilgili diğer belgeler
5. Türkçe konuşma belgesi.
6. Sağlık raporu

YABANCILARIN TÜRKİYE’DE İKAMET VE SEYAHATLERİ


Yabancıların Türkiye'de ikamet ve seyahatleri 5683 sayılı kanunla Türkiye'ye girmesi kanunlarla memnu bulunmayan ve 5682 sayılı pasaport kanununun hükümlerine uygun şekilde gelen yabancılar,kanunlarla tayin olunan kayıt ve şartlar dairesinde Türkiye'de ikamet ve seyahat etme hakkına haizdirler.

5682 SAYILI PASAPORT KANUNU HÜKÜMLERİ

a) Pasaport veya pasaport yerine geçerli vesika zorunluluğu

Türk vatandaşları ile yabancılar Türkiye'ye girebilmek ve Türkiye'den çıkabilmek için yolcu giriş-çıkışlarındaki polis makamlarına usulüne uygun ve muteber pasaport veya pasaport yerine geçerli bir vesikayı ibraz etmeye mecburdurlar.(Pasaportsuz ve vesikasız gelenler geri çevrilir.)

b) Giriş vizesi mecburiyeti

Bu kanunla düzenlenen istisnalar dışında yabancıların Türkiye sınırlarından içeriye girebilmek için yetkili Türk Makamlarından vize almaları mecburidir. Türkiye'ye yalnız bir giriş veya Türkiye'den bir çıkış için muteber olan pasaport hamilleri hariç(Vizesi bulunmayanlar geri çevrilir.)

c) Vize muafiyeti

Başka memleketlere gitmek üzere yola çıkmış olan veya sırf turizm veya tenezzül maksadıyla münferit veya müşterek pasaportlarla seyahat eden yabancılar vizesiz olarak Türk liman ve hava istasyonları şehirlerine Emniyet Makamlarının müsaadesi ile inip gezebilirler ve oralardan geçebilirler.

İKAMET TEZKERESİ İLE İLGİLİ DİĞER HUSUSLAR

1- Yabancıların Türkiye'de ikamet ve seyahatleri ile ilgili işlemler genel olarak 5683 sayılı yabancıların Türkiye'de ikamet ve seyahatleri hakkındaki kanun hükümleri çerçevesinde yürütülmektedir. Türkiye'de yabancılara verilen oturma izni "Yabancılara Mahsus İkamet Tezkeresi "adı verilen bir belge ile temsil edilmektedir.

2- Diplomatik Misyon,Konsolosluk Mensupları, Nato'da görevli askeri şahıslar ile Türkiye'de görevli Uluslar arası Kuruluşların Temsilcilerine verilen kimlik kartları aynı zamanda ikamet tezkeresi yerine geçtiğinden bu kişilerden "Yabancılara Mahsus İkamet Tezkeresi " talep edilmez.

3- Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün yabancılara verdiği"Yabancılara Mahsus Kimlik Kartı"ikamet tezkeresi yerine geçen bir belge değildir.

4- Geçerli ikamet tezkeresi olup yurt dışına çıkan vizeye tabi ülke vatandaşlarından,
Türkiye'ye tekrar dönüşlerinde giriş vizesi şartı aranmaz.

İlk Defa İkamet Tezkeresi Alacaklar :


Bu yabancılar vize veya vize muafiyet süresi içerisinde başvuru yapmak zorundadır.

6- İkamet tezkeresi almış olup da süresini uzatacak yabancılar :
Bu yabancıların tezkere sürelerinin bitiminden itibaren izinlerini 15 (onbeş)gün içerisinde uzatabilme hakkı mevcuttur. Bu itibarla Türkiye'de ikamet tezkeresini alan ve ikamet tezkeresinin sona ermesinden itibaren 15 gün(onbeş gün)içerisinde yurdumuzdan çıkış yapan yabancılardan kat'i suretle cezalı ikamet harcı ve defter bedeli alınmaz,bu ceza 16.(onaltıncı)günden itibaren başlar.

7-İkamet Tezkerelerinin Yenilenme ve Sürelerinin Uzatılması :
Türkiye'de ikamet tezkerelerini yenilemek veya süresini uzatmak isteyen yabancılar bu
tezkerede yazılı sürenin sona ermesinden itibaren onbeş gün içerisinde Emniyet Makamlarına bizzat veya bil vasıta müracaat ederek yenisini almaya veya süresini uzattırmaya yükümlüdür.

8-İkamet Tezkeresini Kaybedenler :

İkamet tezkerelerini kaybedenler derhal ilgili makama müracaatla yenisini almaya mecburdurlar. Bunlara kaybettikleri ikamet tezkerelerinin süresince muteber olmak üzere yeniden ikamet tezkeresi verilir. Bunların yerine verilecek yeni ikamet tezkerelerinden harca tabi olanlar için 492 sayılı harçlar kanununda yazılan harçların yarısı alınır.

9-Türkiye'den ayrılanların ikamet tezkereleri:
Süresi bitmiş dahi olsa ikamet tezkereleri çıkış esnasında yabancıdan alınmayacaktır.

10-İkamette Kesinti :
Mazeretsiz olarak Türkiye'deki ikametine altı aydan fazla ara veren yabancıların daha sonraki yapacakları ikamet izin taleplerinde önceden almış oldukları ikamet toplamı dikkate alınmaz. Bu kişiler hakkında Türkiye'de ilk defa ikamet izni talebinde bulunan yabancılar gibi işlem yapılır İkamet izni olan yabancıların tedavi,öğrenim veya herhangi bir muteber bir sebeple yurt dışına çıkması veya böyle bir sebeple Türkiye dışında kalması hallerinde toplam süre altı ayı geçse dahi ikamet süresi kesilmiş olmaz .Bu gibi yabancılardan mazeretini ortaya koyacak bilgi ve belgeler talep edilir.(Sağlık raporu,Eğitim ve öğretim yaptığına ilişkin belge v.s)

STATÜLERE GÖRE VERİLECEK İKAMET İZİNLERİ VE İSTENECEK BELGELER

1-Uzun süreli kalmak üzere gelenler
Dış Temsilciliklerimizden amacına uygun vize alıp gelmeleri gerekmektedir.

2-Türk vatandaşı ile evli olanlar
a)Evlenme Cüzdanı
b)Açıklamalı nüfus kayıt örneği

3-Çalışmak üzere gelenler
a) Dış Temsilciliklerimizden çalışma vizesi.
b) Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacakların İçişleri Bakanlığından çalışma izni
c) Özel kuruluşlarda çalışacakların Çalışma Bakanlığından çalışma izni
d) Kuruluşlarında çalışacakların sözleşmeleri
e)Uzatmalarda ilgili Bakanlıktan çalışma izni

4-2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu çerçevesinde verilen izinler :
a)Çalışma İzni
b)Sözleşme
c)Sağlık Raporu

5-İş Görüşmeleri,Ticari Bağlantılar,Piyasa Araştırması,Montaj,Bakım ve Onarım gibi amaçlarla gelenler;
İlgili firmanın isteğini belirtir talep yazısı

6-Öğrenim görecekler :
a) Dış Temsilciliklerimizden alacakları öğrenim vizesi.
b)Öğrenim göreceği okuldan akseptans ile öğrenci belgesi ve ek II Bilgi formu

7- İlmi Araştırma Yapacaklar
a) Dış Temsilciliklerimizden amacına uygun vize
b) Araştırma Yapacağı Kurumdan belge.

8- Anne ve Babaları Türk vatandaşı olan veya herhangi bir sebeple ikamet izni almış olanların 18 Yaşından küçük çocuklarına ikamet tezkeresi talebinde bulunmaları halinde,
a) Dilekçe
b) Geçerli Pasaport
c) Çocuğu olduğunu gösterir Noter Tasdikli belge

9-İkamet Tezkereli Yabancıların Eşleri
a)Evlenme belgesinin Noter tasdikli Türkçe tercümesi

10-Tedavi amacı ile gelenler
a) Dilekçe
b) Sağlık durumunu gösterir rapor

11-Yabancı Basın Mensupları
Yurdumuzda görev yapacak mavi basın kartı sahibi yabancı basın mensupları ilk ikamet izni müracaatlarını İçişleri Bakanlığına yapacaklardır.

YABANCILARIN İKAMET İZİNLERİ

Yabancıların Türkiye'de ikamet izni alabilmeleri için 5682 sayılı pasaport kanunun yukarıda açıklanan a,b,c, hükümlerinin eksiksiz olarak yerine getirilmesi zorunludur. Bu hükümleri yerine getirerek ülkemize amacına uygun vize alarak giren yabancılara vize süreleri içinde Emniyet Makamlarına müracaat etmeleri halinde ikamet izni verilir.

TURİSTİK VİZE VEYA VİZE MUAFİYETİNDEN İSTİFADE İLE GELEN AŞAĞIDA İSİMLERİ YAZILI ÜLKE VATANDAŞLARINA VİZELERİNİN BİTİMİNDE TALEPLERİ HALİNDE ÜÇ AY DAHA TURİSTİK MAKSATLI İKAMET İZNİ VERİLEBİLİR.


ABD, Almanya, Avustralya, Avusturya, Belçika, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Hollanda, İngiltere, İrlanda, İspanya, İsveç, İsviçre, İtalya, İzlanda, Japonya, Kanada, Lüksenburg, Norveç, Portekiz, Yeni Zelanda, Yunanistan Bu ülkeler dışındaki ülke vatandaşları vizelerinin bitiminde yurtdışına çıkış yapmak zorundadırlar.

İKAMET TEZKERESİ TALEBİNDE BULUNANLARDAN İSTENEN ORTAK BELGELER

Pasaport veya pasaport yerine geçen belge aslı ve fotokopisi

Yabancılara mahsus ilk beyanname (İlgili Emniyet Makamlarından ücretsiz olarak verilir.)

5 adet fotoğraf.

Ülkemizde çalışma izni olmayan yabancılar için geçimini nasıl temin ettiğine dair gelir belgesi(Banka hesap defteri fotokopisi, Döviz dekontu, Öğrenciler için burs belgesi, T.C. yakınının taahhüt belgesi v.s.)