MALİ SUÇLAR BÜRO AMİRLİĞİNİN İLGİLENDİĞİ SUÇ TÜRLERİ:

1-AKARYAKIT KAÇAKÇILIĞI
2-GÜMRÜK-TEKEL-EMTİA KAÇAKÇILIĞI ve SAHTECİLİĞİ
3-KÜLTÜR ve TABİAT VARLIĞI KAÇAKÇILIĞI
4-SAHTECİLİK SUÇLARI
5-GÖÇMEN KAÇAKÇILIĞI ve İNSAN TİCARETİ
6-BİLİŞİM SUÇLARI

Akaryakıt Kaçakçılığı
Ülkemizi her yönden olumsuz etkileyen kaçakçılık faaliyetleri içinde önemli bir yer teşkil eden akar-yakıt kaçakçılığı, çok yönlü önlemler alınarak etkin mücadele gerektiren suçlardandır. Kaçak akaryakıt, devletin akaryakıt ürünlerinden aldığı verginin (ÖTV+KDV) kaybı dolayısıyla ülke ekonomisine büyük kayıplar vermesinin yanı sıra, çoğunluğunun standart dışı olması nedeniyle araçların motor aksamına ve kükürt oranının yüksek olması sebebiyle insan sağlığı ile çevreye de büyük zararlar vermektedir.

Akaryakıt kaçakçılığına ilişkin açıklamalara geçmeden önce ülkemizdeki akaryakıt tüketimine değin-mek gerekirse akaryakıt ürünleri tüketiminin nüfus, ekonomik ve sınai gelişme endeksleri ile uyumluluk göstermediği değerlendirilmektedir. Son 10 yıllık süreçte motorlu araç sayısında görülen yaklaşık % 70’lik artışa rağmen akaryakıt ürünleri tüketimindeki artışın yaklaşık % 24 olarak gerçekleşmesi tüketi¬min önemli bir kısmının kaçak olarak karşılandığı düşüncesini doğurmaktadır.

Bu çerçevede ülkemizdeki toplam vergi gelirlerinin yaklaşık % 20-25’lik bir kısmının akaryakıt ürün¬lerinden elde edildiği göz önüne alındığında kaçak akaryakıt kullanımından dolayı devletin çok ciddi ra¬kamlara ulaşan bir vergi kaybının olduğu değerlendirilmektedir.

Tüm bu gerekçelerle söz konusu zararların bertaraf edilmesi amacıyla akaryakıt kaçakçılığı ile mü¬cadeleyi sadece kolluğun görev sahası ile sınırlamayan, kurumlararası işbirliği ve koordinasyonu üst seviyeye çıkaran bir yaklaşım tarzının benimsenmesi kaçınılmazdır.

Gümrük - Tekel - Emtia Kaçakçılığı ve Sahteciliği
Ülkemizdeki genel sigara tüketimine bakıldığında sigara kullanıcı sayısında sürekli bir artışın görül-düğü ancak bunun satış rakamlarına yansımadığı, bu durumun da yüksek oranda sahte ve kaçak sigaraların iç piyasaya sürülmesinden kaynaklandığı değerlendirilmektedir. Yasadışı sigara ticaretinde geçmiş sürece bakıldığında; 1986 yılında tütün mamullerinin üretim, dağıtım ve satışında devlet tekelinin ortadan kalkmasını müteakip 1990’lı yıllara kadar münferit sigara kaçakçılığı olaylarının vuku bulduğu, 1990’lı yılların ikinci yarısından sonra ise daha ziyade TEKEL tarafından ihracatı yapılan sigaraların illegal yollarla iç piyasaya sürüldüğü tespit edilmiştir.

2000’li yıllardan itibaren de yasadışı sigara ticaretinin ağırlıklı olarak ülkemizde satışı yapılan sigaraların sahtelerinin bazı Asya ve eski Doğu Bloku ülkelerinde üretilerek iç piyasaya sürülmesi şeklinde gerçekleştiği görülmektedir. 2004 yılında Tütün, Tütün Mamülleri ve Alkollü İçkiler Piyasası Düzenleme Kurumu’na (TAPDK) kolluk birimlerince ekspertiz yapılmak üzere gönderilen yaklaşık 6,5 milyon paket sigaranın çoğunluğunun sahte sigara olduğu tespit edilmiştir. Emtia kaçakçılığı; oto ve tekel maddeleri (tütün, tütün mamülleri ve alkollü içkiler) dışında elektronik cihazlar, ev, giyim, süs eşyaları, gıda maddeleri, sağlık malzemeleri vb. eşyaların gümrük işlemine ta-bi tutulmadan ülkemize sokulması olarak tanımlanabilir.

Kültür ve Tabiat Varlığı Kaçakçılığı
Kaçakçılık olaylarının genelinde de görüleceği üzere kültür ve tabiat varlıkları kaçakçılığının ortaya çıkma nedeni bu konuya olan yoğun taleptir. Kültür ve tabiat varlığı kaçakçılığı genel olarak 3 aşama¬da gerçekleşir:

Birinci aşamada; kültür ve tabiat varlığının bulunduğu yerden kaçak kazılarla ortaya çıkarılması ve¬ya herhangi bir yerden soygun yapılarak çalınması söz konusudur. Bu durumda höyükler, tümülüsler, ören yerleri ve mezarlıklar kaçak kazılara; cami, türbe, kilise, sinagog gibi dini yapılar veya müze ve kü¬tüphane gibi kültür varlıklarının korunduğu mekânlar da soygunlara maruz kalmaktadır.

İkinci aşamada; Kaçakçılar tarafından ele geçirilen kültür ve tabiat varlıklarının talep edene doğru yasa dışı trafiği başlamaktadır. Bunlar yurtiçinde ve yurtdışında özel müzeler ve koleksiyoncular olabileceği gibi, bunlara satış yapmak isteyen ve ticari amaç güden kültür ve tabiat varlığı toplayıcıları da olabilir.

Üçüncü aşamada ise; kültür ve tabiat varlıkları tescil ettirilerek, mülkiyete geçirilmektedir. Tescil edil¬me olayı, kültür ve tabiat varlıklarının müzelerin ve koleksiyoncuların envanter defterine kaydedilmesi şeklinde olabileceği gibi, satış veya ihraç izin belgesi alınarak da yapılabilmektedir. Bazı ülkelerin, bu tür eserlere menşei belgesi düzenledikleri bilinmektedir.

Sonuçta kültür ve tabiat varlığı kaçakçılığı ile üzerindeki mülkiyet değişmekte, yasal olmayan bu mülkiyet değişikliği nedeniyle de bazı insanlar rant sağlamaktadır.



<< Geri | İleri >>